Ortadoğu Gazetesi

KIBRIS MÜZAKERELERİ VE TÜRKİYE'NİN GARANTÖRLÜĞÜ

KÖŞE YAZILARI / 2017-01-09 09:19:48

KIBRIS MÜZAKERELERİ VE TÜRKİYE'NİN GARANTÖRLÜĞÜ

Bu hafta Kıbrıs'ın geleceği ile ilgili olarak Cenevre'de önemli toplantılar icra edilecek. Geride kalan bir buçuk yılı bulan zaman zarfında KKTC ve Rum kesiminin liderleri pek çok kez bir araya gelerek Kıbrıs sorunuyla ilgili bir dizi müzakereler yürütmüşlerdi.

Şimdi yapılacak olan toplantılarda ise bu müzakerelere ilave olarak adada garantör olan ülkelerin (Türkiye, İngiltere, Yunanistan) de bir araya gelmesi hedefleniyor.

Meselenin görünen yüzü ise oldukça sıkıntılı. Zira Rum kesimi Güzelyurt ve Karpaz gibi hem stratejik önemdeki hem de Türk nüfusun yoğun olarak yaşadığı bölgeleri topraklarına katmak istiyor. Dahası Yunanistan ile beraber aynı Rum kesimi adadan Türk askerinin tümüyle çekilmesi noktasında bir direnç gösteriyorlar.

Böylesi bir dönemde Kıbrıs'ın önemi sadece adanın kendi karasal alanıyla değil, bölgenin geleceği ile ilgili genel perspektifle beraber düşünüldüğünde ortaya gerçekten can alıcı meseleler çıkıyor.

Örneğin bugün Rusya, Suriye'de son derece kararlı bir şekilde bulunuyor ve Suriye'deki askeri mevcudiyetini korumak istiyorsa, bunun en önemli nedeni Ortadoğu ve Doğu Akdeniz'de bulunan enerji kaynaklarıdır. Rusya bu sahadan çıkarılacak kaynakların, Avrupa pazarını doğalgaz anlamında neredeyse tek başına pazarı elinde bulundururken, kendisine rakip koşullar yaratabileceğini görerek bölgeye geldi. Yani Suriye'deki mevcudiyeti Esad'ın rejimini korumaktan çok daha öte bir anlam taşıyor kendileri için.

Dikkat ederseniz Suriye'de bulunan askeri mevcudiyeti yalnızca kara ve hava unsurlarını kapsamıyor, aynı zamanda yoğun bir deniz gücüyle de Suriye limanlarındaki askeri gücünü oluşturuyor. 

* * *

PKK Koridoru ve Şii Koridoru kurma projelerinin de nihai çıkış noktası Doğu Akdeniz olduğundan İran ile beraber PKK'yı destekleyen ve bölgede koridor oluşturmak isteyen ABD başta olmak üzere diğer pek çok ülke açısından da Doğu Akdeniz'in stratejik önemi büyüktür.

Bu önemin müzakerelerde yansıyan özelliğine baktığınızda, bölgede sınırları değiştirmek, daha genel bir tabirle ayrışmayı sağlamak isteyenlerin, neden Kıbrıs'ta Rum hâkimiyetine dayalı bir çözüm ve birleştirme stratejisi izlediği sorusu pek tabi kuşku uyandırıyor.

Diğer yandan aynı yaklaşım çerçevesinde İsrail'in de benzer bir değerlendirmede bulunduğu açıktır. Doğu Akdeniz, İsrail açısından ülkenin yakın zaman içerisinde münhasır ekonomik bölgesinde bulunan doğalgazını Avrupa pazarına sunmak için öne çıkan tek seçenek olarak karşısında bulunuyor. Bu nedenle İsrail ülkeler arası ticari ve siyasi ilişkilerini bu perspektifle geliştirirken, özellikle son zamanlarda deniz kuvvetlerine yoğun bir yatırım yapıyor. Bu anlamda son yıllarda Almanya ile yaptığı yeni nesil denizaltı alımlarının olduğunu biliyoruz.

Tüm bu denklem içerisindeyse Kıbrıs hayati derecede öneme sahiptir. Ve bu önemi gören çevreler adadaki Türk askeri varlığından, dolayısıyla Türkiye'nin Kıbrıs'taki garantörlüğünden kesinlikle hazzetmemektedir. Türkiye açısından dost yada düşman olarak algılayabileceğimiz hangi ülke varsa hepsinin ortak beklentisi ve hedefi adadaki garantörlüklerin tümüyle kaldırılmasıdır. 

Hedef burada gerçekte Türkiye'nin adadaki garantörlüğünün elinden alınmasıdır ki, hali hazırda adanın iki kesimi arasında yürütülen müzakerelerde gündemdeki en önemli konu başlıklarının Türk askerlerinin çekilmesi ve garantörlüklerin tümüyle kaldırılması olduğu dikkatlere çarpmaktadır. 

* * *

BM gözetiminde başlayan son müzakerelerin hemen öncesinde BM Genel Sekreteri ile görüşen dönemin Yunanistan Dışişleri bakanı da, yaklaşık bir buçuk sene evvel bu durumu açıkça ilan eden bir açıklamada bulunmuştur. 

Diğer yandan adada çözüm için uğraş veren ABD ve AB'nin de benzer bir niyet taşıdıkları sır değildir. AB, Kıbrıs bahsini Türkiye için hala birliğe üye olma yolunda öne sürülen bir şart olarak çıkarmaktadır. Oysa bunun gerçekle bağdaşır bir yanının olmadığını bizler Annan Planı sonrasında Rumların referandumda "hayır" oyu kullanmaları ve AB'nin adada çözüm olmadan Rum kesimini AB'ye üye almayacakları sözünü vermelerine rağmen bu sözlerini tutmadıklarından biliyoruz. Ancak burada özellikle ABD'nin konumu oldukça önemlidir.

Zira son müzakerelerde iki kesim arasında görüşme trafiği yürüten ABD'li kadın bir diplomat, KKTC Cumhurbaşkanı Mustafa Akıncı'nın, Türkiye'nin AB'ye üye olmasının ardından adadan Türk askeri varlığının çekilebileceğine dair önerisi üzerine, "Türkiye'nin AB'ye hiçbir zaman üye olamayacağını" açıkça söylemiş, Kıbrıs'ta bulunan Türk askeri varlığından vaz geçmelerini yoğun bir baskı unsuru halinde iletmiştir. Tam da burada şahsi bir kanaatimi belirtmek isterim. Göreceğiniz üzere KKTC Cumhurbaşkanı Mustafa Akıncı'nın çözüme dair perspektifinde de son derece sorunlu yönler vardır. Bu nedenle müzakerelerin dikkatli takibi ülkemiz açısından daha da önemli bir hal alıyor.

* * *

Garantörlüklerin kaldırılması bahsi, adanın diğer iki garantör ülkeleri olan Yunanistan ve İngiltere açısından bir sorun teşkil etmiyor görünmektedir. Zira Yunanistan AB üyesi bir ülkedir. Güney Kıbrıs Rum Yönetiminin de AB üyesi olduğunu bildiğinden garantörlük haklarının kaldırılmasının kendisi açısından hiçbir kayıp olmadığının farkındadır. İngiltere ise Kıbrıs'a, adada bulunan askeri üssü perspektifiyle yaklaştığından, askeri üssünün varlığının korunması halinde garantörlüğünden feragat etmeye meyilli bir haldedir.

Dolayısıyla burada hedefte olan Kıbrıs Türklüğü ve Türkiye'dir. Bu nedenle Kıbrıs müzakerelerinde Türkiye'nin garantörlüğünün pazarlık yada müzakere konusu yapılması asla söz konu olamaz, olmamalıdır.

Bakınız bugün Doğu Akdeniz'in münhasır ekonomik bölge sahası tam olarak belirlenmiş değildir. Uluslararası hukuk, Türkiye'ye kendi kıyı şeridinden başlamak üzere 200 deniz mili uzaklığındaki alanda tüm yer altı kaynaklarını araştırma, çıkarma ve kullanma hakkı vermektedir. Rum yönetimi bunu çok iyi bildiğinden İsrail, Lübnan ve Mısır'la geride kalan yıllarda karşılıklı münhasır ekonomik bölge anlaşmaları imzalamıştır. 

Bu tek taraflı yaklaşımlara Türkiye onay vermemiştir. Şayet adada garantörlük haklarımız elimizden giderse, Doğu Akdeniz'de bulunan enerji kaynaklarına erişim noktasında karşımıza büyük engel çıkabileceği gibi uluslararası sulara açılma konusunda en geniş imkâna sahip olduğumuz Akdeniz'de çok büyük kayıplar yaşar, kimi yerlerde burnumuzun dibinden kendi gemilerimizi çıkaramaz konuma gelebiliriz.

Bu nedenle Kıbrıs'ta yürütülen müzakerelerde doğru bir ölçü ortaya konulmalıdır. Türkiye'nin beklentisi iki bölgeli, iki milletli, iki devletli bir çözüm perspektifi olmalı, aksi bir sonucun Türkiye açısından son derece hayati sonuçlar doğurabileceği unutulmamalıdır.


 


Diğer KÖŞE YAZILARI Haberleri

LİDER DEVLET BAHÇELİ'YE VEFA

LİDER DEVLET BAHÇELİ'YE VEFA

"Vefa borcu "diye bir kavram vardır güzel Türkçemizde. Nedir bu vefa borcu? Vefa gönülden alınan bir tavırdır. Vefa, sadakattir, karşılıktır, duruştur,...

Bu seçim hayati önemdedir

Bu seçim hayati önemdedir

          Türkiye tarihinin en önemli seçimine gidiyor. 24 Haziran sabahı yepyeni bir dönem başlayacak. Sistem değişecek, ülkenin ön&uum...

Çiller'in Öğrencisi Yüz İfadesini Çözüyor!

Çiller'in Öğrencisi Yüz İfadesini Çözüyor!

Seçimlere son üç günümüz kaldı. Seçim atmosferinin şu günlerinde eski Başbakanlardan Tansu Çiller'in AKP'nin Yenikapı mitingine kat...

DEVLET BAHÇELİ'YE VEFA

DEVLET BAHÇELİ'YE VEFA

Siyasette 24 saatin çok uzun bir süre olarak tabir edildiği göz önüne alınırsa, seçmenlerin sandığa giderken hangi ölçülerle oy kullanması g...

NEFSİNİ ÖLDÜREN ADAM

NEFSİNİ ÖLDÜREN ADAM

Kolay "lider" yetişmiyor bu ülkede… Lider olmak da kolay değil… Hele hele Milliyetçi-Ülkücü Hareket'te… Bilgi, tecrü...

TÜRKİYE’NİN TABUTUNA ÇAKILACAK SON İKİ ÇİVİ

TÜRKİYE’NİN TABUTUNA ÇAKILACAK SON İKİ ÇİVİ

Merkez Bankası, Biraz geçte olsa, faiz hamlesini yaptı. Piyasaları rahatlatmak, Rüyalarda bile görülmeyecek rakamlara yükselen Dolar’ı, Frenleye...

SEÇİM YATIRIMI BÖYLE OLUR!

SEÇİM YATIRIMI BÖYLE OLUR!

Afrin'e girilmesine karşı çıkan muhalefet bloğu Kandil'e yapılan operasyonları seçim yatırımı olarak değerlendiriyor. Şaşırdık mı? Terörün kay...

HDP'nin etrafında kümelendiler

HDP'nin etrafında kümelendiler

          Seçimlere artık sayılı saatler kaldı. Bu seçimin önemini ve anlamını Türk milletinin anladığını ümit ediyoruz. Nitekim işi...

"BİR GECE KANDİL'DE GÖRÜNMEK LAZIM"

"BİR GECE KANDİL'DE GÖRÜNMEK LAZIM"

AKP hükümeti, 15 Temmuz sonrası gerçekten terörle mücadelede kararlı, dirayetli bir duruş sergilemektedir. Doğu ve Güneydoğu'da çok büyük t...

HDP'nın Desteğini Alan Y-CHP Ve İP

HDP'nın Desteğini Alan Y-CHP Ve İP

Ve beklenen açıklama geldi. Günlerdir bir iddia attım ortaya ve yakınlarımdan ne sözler duydum. Ancak iddiamdan vazgeçmedim. Ve olayın gerçek olduğu HDP'li ...